คำศัพท์ทางดนตรี
:: ตัว t :: |
Tablature ( แท็บเลเจอร์ )
การบันทึกโน้ตประเภทหนึ่งที่ใช้สำหรับกีตาร์สำหรับผู้ที่ไม่สามารถอ่านโน้ตได้โดยการบันทึกเป็นตัวเลขลงบนเส้น 6 เส้นที่ใช้แทนสายกีตาร์สามารถบอกระดับเสียงและตำแหน่งที่จะเล่นโน้ตตัวนั้น ๆ ได้
Tacet (La. ทาเซ็ท )
เงียบ
Takt (Gr. ทัคท์ )
จังหวะ
Takthalten (Gr. ทัคท์คัลเท็น )
อัตราความเร็วเคร่งครัด
Tambourine ( แทมโบรีน )
เครื่องดนตรีประเภทดีกระทบประกอบด้วยขอบไม้รูปวงกลม 2 ขอบโดยมีแผ่นโลหะคู่ที่เรียกว่ากระดิ่งสอดอยู่ระหว่างกลาง และปิดทับขอบไม้ด้านหนึ่งด้วยหน้ากลองสามารถตีที่หน้ากลองแต่ละครั้งด้วยข้อนิ้วมือและทำเสียงรัวได้โดยการสั่นที่ตัวแทมโบรินหรือใช้นิ้วหัวแม่มือถูไปรอบริมขอบหน้ากลองก็จะทำให้กระดิ่งเล็ก ๆ เหล่านี้เคลื่อนไหว
Tam-tam ( แทม แทม )
หมายถึง ฆ้อง ประกอบด้วยแผ่นโลหะมีรูปร่างคล้ายชาม และให้ตีด้วยไม้หัวแข็ง
Tango ( แทงโก )
การเต้นรำที่มีแบบอย่างมาจากการเต้นรำของชาวนิโกรอาฟริกันซึ่งต่อมาได้รับความนิยมในหมู่อเมริกันเชื้อชาติสเปน โดยใช้จังหวะและการเคลื่อนไหวที่มีแบบฉบับการเต้นของสเปน
Tanto (It. ตานโต )
มาก non tanto แปลว่า ไม่มากนัก
Tarantella (It. ตารานเตลลา ), tarantelle (Fr. ตารานเตล )
การเต้นรำแบบอิตาเลียนในจังหวะ u มีการเคลื่อนไหวอย่างคงที่รวดเร็ว เชื่อกันว่า ตารานเตลลา ตั้งชื่อตามชื่อแมงมุมมีพิษชนิดหนึ่ง คือ ตารานตูลาซึ่งเมื่อกัดผู้คนเข้าไปแล้วก็ให้รักษาด้วยการเต้นชนิดนี้อย่างไรก็ตามทั้งชื่อตารานเตลลาและตารานตูลาอาจได้ชื่อตามเมือง ตารานโต้ ซึ่งเป็นชื่อเมืองท่าเรือทางตอนใต้ประเทศอิตาล
Tempo ( เทมโป )
อัตราความเร็ว เครื่องหมายที่แสดงอัตราความเร็วนั้นได้แก่
1. ประเภทช้า : largo, grave, lento, adagio
2. ประเภทเร็วปานกลาง :andante, modorato
3. ประเภทเร็ว : allegro, vivace, presto
Tempo comodo ( เทมโป กอมโมโด )
ความเร็วสบาย ๆ
Tempo giusto ( เทมโป จุสโต )
ความเร็วคงที่ตลอด
Tempo ordinario ( เทมโป ออร์ดินาริโอ )
ความเร็วสบาย ๆ ความเร็วธรรมดา
Tempo primo (It. เทมโป ปรีโม )
กลับไปที่อัตราความเร็วแรกเริ่ม
Tenerezza (It. เทเนเรสซา )
ความนุ่มนวล
Tenir (Fr. เดอนีร์ )
หน่วงไว้ , ยึดใว้
Tenor ( เทเนอร์ )
เสียงระดับสูงสุดของนักร้องชาย
Tenor clef ( เทเนอร์เคลฟ )
หมายถึง ซีเคลฟบนเส้นที่สี่ของบรรทัดห้าเส้น โน้ตดนตรีของแตรทรอมโบน และซอเชลโลจะบันทึกลงในเคลฟชนิดนี้ เพื่อหลีกเลี่ยงการใช้เส้นน้อยจำนวนมาก
Tenuto (It. เตนูโต )
ยืดออกไป ทำเสียงให้ยาวยืดออกไปจนเตมค่าตัวโน้ตนัน คำย่อคือ ten.
Ternary ( เทอนารี )
สามส่วนคีตลักษณ์แบบเทอนารี่นี้ส่วนที่หนึ่งและส่วนที่สามปกติแล้วจะเหมือนกันสำหรับส่วนกลางจะมีทำนองที่แตกต่างออกไป และมักจะอยู่ในคีย์ต่างกันด้วย
Ternary form ( เทอนารี ฟอร์ม )
รูปแบบของเพลงที่มีโครงสร้างแบบ A B A
Tetrachord ( เททราคอร์ด )
เสียงทั้งสี่ตามตำแหน่งในบันไดเสียงที่ประกอบขึ้นเป็นคู่สี่เพอเฟกต์บันไดเสียงเมเจอร์ประกอบด้วยเททาคอร์ดคล้ายกันสองชุด ( ห่างกันเต็มเสียงสองคู่และครึ่งเสียงหนึ่งคู่ )
Texture ( เทซเจอร์ )
ภาพรวม ผลของการเชื่อมโยงกันขององค์ประกอบทางดนตรีต่าง ๆ เช่น เสียงประสาน , ทำนอง , การเรียบเรียงเสียงสำหรับวงดนตรี
Theme ( ทีม )
ความคิดทางดนตรีที่สมบูรณ์มักจะใช้เป็นเนื้อหาหลักในการทำแวริเอชั่น
Third ( เทิ้ด )
ขั้นคู่ที่ได้จากระยะห่างเสียงแบบไดอาโทนิก หรือขั้นคู่ที่ 3
Thirty-second note ( เทอตี้เซ็คกันโน้ต )
คือโน้ตเขบ็ตสามชั้นโน้ตชนิดนี้สามสิบสองตัวมีค่าเท่ากับโน้ตตัวกลมหนึ่งตัวและโน้ตสี่ตัวมีค่าเท่ากับโน้ตเขบ็ตหนึ่งชั้นหนึ่งตัว
Thirty-second rest ( เทอตี้เซ็คกัน เรสท์ )
การเงียบเสียงที่มีค่าเท่ากับโน้ตตัวเขบ็ตสามชั้นหนึ่งตัว
Tie ( ทาย )
เครื่องหมายโยงเสียงระหว่างโน้ตใกล้เคียงสองตัวซึ่งมีระดับเสียงเดียวกัน โน้ตตัวที่สอง ไม่ออกเสียงอีกต่างหาก แต่จะปฏิบัติต่อจนหมดค่าของตัวโน้ต
Timesignature ( ไทม์ซิกเนเจอร์ )
เครื่องหมายกำหนดจังหวะซึ่งแสดงถึงจำนวนจังหวะในแต่ละห้อง และชนิดของโน้ตที่นำมานับเป็นหนึ่งจังหวะ ตัวอย่างเช่น k สามจังหวะในหนึ่งห้อง และนำโน้ตตัวดำมานับ เป็นหนึ่งจังหวะ
Timpani (It. ทิมปานี )
กลองทิมปานี มีชื่ออีกชื่อหนึ่งว่า Kettle Drum มีลักษณะคล้ายกะทะ
Toccata (It. ต้อกคาตา )
บทเพลงสำหรับเครื่องดนตรีคีย์บอร์ด มีทำนองที่รวดเร็ว , กล้าเสี่ยง , อิสระ และในแบบฉบับของ เคาน์เทอพอยท์
Tonic ( โทนิก )
โน้ตตัวแรกของบันไดเสียงเรียกชื่อว่าคอร์ดโทนิก ก็คือทรัยแอ็ดที่สร้างบนโน้ตตัวนี้
Toujours (Fr. ตูชูร์ )
เสมอ
Tranquillo (It. ทรานคิวโล )
สงบเงียบอยู่ในภวังค์แห่งความสงบ
Transcription ( ทรานสคริปชั่น )
การเรียบเรียงบทประพันธ์เพลงสำหรับเสียงร้องหรือเครื่องดนตรีอื่น ๆ ที่ไม่ใช้เสียงร้องหรือเครื่องดนตรีของบทประพันธ์ดั้งเดิมบทนั้น
Transition ( ทรานซิชั่น )
1. สำหรับคีตลักษณ์ทางดนตรีแล้วหมายถึงช่วงของดนตรีที่เปลี่ยนจากส่วนหลักไปสู่ส่วนอื่น ๆ ในบทเพลง ( ตัวอย่างเช่นจากส่วนเอ๊กซโปซิชั่นไปสู่ดิเวลลอปเม้นต์ ในโซนาตา )
2. การเปลี่ยนคีย์แบบสั้น ๆ หรือแบบผ่านทาง
Transpose ( ทรานสโพส )
แสดงหรือเขียนบทเพลงให้อยู่คีย์อื่น ๆ ต่างจากที่เขียนไว้ให้แล้ว
Transposing instrument ( ทรานสโพสซิง อินสตรูเม้นต์ )
เครื่องดนตรีประเภทที่ให้ระดับเสียงแตกต่างจากที่เขียนแสดงด้วยโน้ตกล่าวคือโน้ตที่ขียนไว้ให้เครื่องดนตรีเหล่านี้เล่นจะไม่เขียนตรงตามเสียงที่เครื่องดนตรีนั้นทำได้จริง ตัวอย่างเช่น ปี่คลาริเน็ตที่สร้างอยู่ในบีแฟล็ตถ้าหากผู้เล่นใช้การปิดเปิดนิ้วสำหรับโน้ตตัว D จากเครื่องดนตรีก็จะได้เสียงจริงคือเสียง C ที่มีระดับเสียงต่ำกว่า
Traps ( แทรปส์ )
กลองชุด มีกลอง ฉาบ ฯลฯ ใชในวงดนตรีสำหรับการเต้นรำ
Traurig (Ger. เทราริก )
เศร้า
Treble ( เทร็บเบิล )
แนวการขับร้องหรือการบรรเลงในบทประพันธ์ที่มีระดับเสียงสูงสุด เรียกอีกชื่อว่า โซปราโน
Treble clef ( เทร็บเบิล เคลฟ )
กุญแจซอล มีสัญลักษณ์จีเคลฟบนเส้น ที่สองของบรรทัดห้าเส้น เทร็บเบิลเคลฟในรูปลักษณ์ปัจจุบันนี้ พัฒนามาจากอักษรภาษาอังกฤษ ตัวจี
Tres (Fr. แตร )
มาก , อย่างยิ่ง
Triad ( ทรัยแอด )
คอร์ดซึ่งประกอบด้วยเสียง 3 เสียง มีชื่อเรียกตามลำดับว่ารู้ท คู่ 3rd และคู่ 5th
Triangle ( ทรัยแองเกิล )
เครื่องดนตรีประเภทตีกระทบ ประกอบด้วยท่อนเหล็กขนาดเล็กดัดโค้งเป็นรูปสามเหลี่ยม มีปลายข้างหนึ่งเปิด ถือด้วยเชือกและตีด้วยท่อนเหล็กเล็กๆ ทรัยแองเกิ้ลมีเสียงแหลมบาดหูใช้นาน ๆ ครั้ง
Trill ( ทริล )
การประดับประดาทางทำนองดนตรีที่ทำด้วยการสลับเปลี่ยนที่อย่างรวดเร็ว ระหว่าง ตัวโน้ตหลักและโน้ตใกล้เคียงที่อยู่เหนือกว่าโน้ตตัวนี้ ในยุคสมัยของบาคและแฮนเดล ทริลมักจะเริ่มที่โน้ต ใกล้เคียง แต่สำหรับยุคต่อมา เช่น ยุคโชแปงและลิสซท์ ส่วนใหญ่แล้วการเล่นทริลจะเริ่มที่โน้ตตัวหลัก
Trio ( ทรีโอ )
1. ดนตรีสำหรับผู้เล่นสามคน
2. ตอนกลางของบทบรรเลงประเภทมินนูเอ็ต มาร์ช หรือสแกรโซ
Triplet ( ทริพเพล็ท )
คือกลุ่มตัวโน้ตสามตัวที่เล่นโดยใช้จำนวนเวลาเท่ากับโน้ตสองตัว ที่เป็นโน้ตประเภทเดียวกัน
Triple time ( ทริบเปิ้ลไทม์ )
เครื่องหมายกำหนดจังหวะประเภทนับสาม ให้ปฏิบัติ สามจังหวะในแต่ละห้อง m,k,j ฯลฯ
Triste (It. ตริสเต , Fr. ตริสต์ )
เศร้าโศก เสียใจ
Tristo (It. ตริสโต )
เศร้า
Trombone ( ทรอมโบน )
แตรทรอมโบนเป็นเครี่องดนตรีประเภทเครื่องเป่าทองเหลืองที่มีท่อแตรแบบกลวง ยาวเท่ากัน ส่วนปากเป่าเป็นรูปถ้วยมีลักษณะสำคัญคือใช้ชักเลื่อนท่อแตรให้ยาวหรือสั้นด้วยมือได้ทำให้เล่นได้ครบทุกเสียงตลอดช่วงเสียงของแตรซึ่งผิดกับแตรอื่น ๆ ที่เปลี่ยนความยาวท่อโดยใช้ลูกสูบ ( อย่างไรก็ตามบางครั้งเราอาจจะใช้ทรอมโบนชนิดที่มีลูกสูบได้แตรทรอมโบนพัฒนามาจากแตรทรัมเป็ต ขนาดใหญ่ในช่วงปลายศตวรรษที่ 14 แตรทรอมโบนที่ใช้ในปัจจุบันนี้ มี 2 แบบ คือ เทเนอร์และเบส แตรทรอมโบนไม่ใช่แตรประเภทต้องย้ายคีย์ ถึงแม้ว่าจะใช้เทเนอร์เคลฟ เนื่องจากในช่วงเสียงสูงต้อง หลีกเลี่ยงการใช้เส้นน้อยก็ตาม
Trop (Fr. โทร )
มาก , มากเกินไป
Troppo (It. ตรอบโป )
มากเกิน Allegro ma non troppo หมายถึงเร็วแต่เร็วไม่มากนัก
Trumpet ( ทรัมเป็ต )
แตรทรัมเป็ตเป็นเครื่องดนตรีประเภทเครื่องเป่าทองเหลืองที่มีท่อแตรแบบกลวงยาวเท่ากันส่วนปากเป่าเป็นรูปถ้วยมีลูกสูบสามอันเสียงทรัมเป็ตมีลักษณะสดใสและเสียดแหลมบีแฟล็ตทรัมเป็ตเป็นเครื่องดนตรีที่ต้องย้ายคีย์
Tuning ( จูนนิ่ง )
การตั้งเสียง , เทียบเสียงเครื่องดนตรี
Tuba ( ทูบา )
แตรทูบาเป็นเครื่องดนตรีประเภทเครื่องเป่าทองเหลืองที่มีระดับเสียงต่ำที่สุด
1. ท่อแตรของทูบามีลักษณะบานออก ส่วนปากเป่าเป็นรูปถ้วย มีลูกสูบ 3 - 4 ท่อ และเป็นเครื่อง ดนตรีที่สืบทอดมาจากเครื่องดนตรีประเภทเป่าเสียงเบสแบบโบราณชนิดหนึ่งที่ชื่อ เชอร์เพนท์ (serpent) ทูบาสร้างในแบบอีแฟล็ตและดับเบิ้ลบีแฟล็ต
2. แตรซูซาโฟน ( เคยมีผู้เรียกว่าเบสสะพาย ) คือทูบาที่ได้รับการพัฒนาขึ้นมา ( ตั้งชื่อเป็นเกียรติยศแก่ จอห์น ฟิลิปส์ ซูซา นักประพันธ์เพลงชาวอเมริกัน ) โดยสวมพาดบ่าข้างซ้ายได้ ในขณะที่เล่น ลำโพงแตร ซึ่งมีขนาดใหญ่สามารถถอดเก็บไว้ในกล่องเพื่อการนำพาไปไหนมาไหนได้
TubuIar bells ( ทูบิวลาร์ เบลล์ )
เครื่องดนตรีประเภทตีประกอบจังหวะที่มีระดับเสียงแน่นอนลักษณะเป็นท่อสั้น - ยาว ตามระดับเสียงมักใช้ตีประกอบกับวงโยธวาทิตขณะนั่งบรรเลง
Tune ( ทูน )
เพลง , ทำนองเพลง
Tutti (It. ตูตติ )
ทั้งหมด
1. ส่วนในบทประพันธ์เพลงที่เครื่องดนตรีทุกชิ้นหรือนักร้องทุกคนต้องแสดง
2. ส่วนในบทบรรเลงเพลงประเภทคอนแชร์โต้ที่ทุกคนในวงดนตรีต้องบรรเลง ยกเว้นผู้บรรเลงเดี่ยว
็H-o-M-e
224
โรงเรียนลำปางกัลยาณี ถ.พหลโยธิน ต.สวนดอก อ.เมือง จ.ลำปาง
|
E-mail
: rashentik@yahoo.com |